ECB niet down en out

De retoriek van de handelsoorlog zorgt voor volatiele aandelenmarkten en bedrijfsobligatiesmarkten. Ook de verwachte verdere renteverhogingen in de Verenigde Staten ondersteunt de markten niet.

Ook in Europa is de teneur dat de Europese Centrale Bank dit jaar zal stoppen met haar steunaankopen die de markten ondersteunen. Echter dit is niet het geval. Het is een vorm van rebranding, we noemen het geen QE meer, maar we gaan wel in afgeslankte vorm verder. Dit kan en zal de markten in Europa verder ondersteunen.

Op dit moment koopt de ECB per maand 30 miljard aan obligaties. Dit zal vanaf september dalen naar 15 miljard tot het einde van het jaar. En dan stopt de QE, in naam dan. De herinvesteringen voortkomende uit de QE van de afgelopen jaren gaan gewoon door. Waarschijnlijk gaat het zelfs om bedragen van 15 miljard per maand. Net zo veel als de ECB vanaf september aan QE doet, alleen noemen we het vanaf januari 2019 geen QE meer. Maar voor de obligatiemarkt zal er vooralsnog weinig veranderen omdat er wel nog obligaties gekocht gaan worden. Het enige verschil is dat het geen nieuw geld is.

Maar wat belangrijker is en nog niet helemaal vaststaat, is waarin herbelegd gaat worden en in welk tempo. Nu schrijven de regels voor dat zolang er vanuit QE gekocht wordt, staatsleningen binnen twee maanden worden herbelegd in het land van de oorspronkelijke aankoop. We weten nog niet wat de regels zullen zijn na aanstaande december als QE stopt.

Tijdens de persconferentie op 14 juni, maakte Draghi een opmerking die in dit opzicht zeer belangrijk te noemen is. Hij zei namelijk dat de ECB van plan is de komende maanden de regels over herinvesteringen tegen het licht te houden. “It is an important decision. It’s not marginal one at all”, zei Draghi letterlijk. En daar heeft hij gelijk in. Tijdens de jaarlijkse ECB-conferentie in Sintra (Portugal) herhaalde hij dat weer en voegde er nog eraan toe dat het zal gaan over ‘het ritme van het herinvesteringsbeleid.’

Het zou dus zomaar kunnen dat de ECB de komende maanden besluit de regel dat vrijgevallen gelden binnen twee maanden herbelegd moeten worden, schrapt. Dat in combinatie met een eerder genoemde bepaling dat geld wordt geherinvesteerd in het land van herkomst, alleen opgaat zolang QE aan de gang is. Dit kan betekenen dat de ECB in loop van 2019 zo tussen 160 en 200 miljard euro vrij zal hebben te besteden aan obligaties uitgegeven in de eurozone. Op het moment dat de ECB denkt dat dit moet en in het land waar dat volgens de bank nodig is.

Voor de markten betekent dit dat in tijden van rust de ECB dan in theorie niets hoeft te doen. Maar ook dat de ECB mogelijk zelfs méér flexibiliteit heeft om in te grijpen. Deze flexibiliteit kan resulteren in meer vrijheid betreffende de te kiezen looptijden en de te kiezen debiteuren. Dus de conclusie dat de markten meer volatiliteit zullen vertonen omdat ook de Europese Centrale Bank stopt, kan weleens te voorbarig zijn.

2018-07-05T08:08:24+00:00juli 5th, 2018|- Columns, Erik Bakker|