Inflatie is lang niet van belang geweest. Er was zelfs redelijk recentelijk nog sprake van de angst voor deflatie, een aanhoudende prijsdaling. Maar inflatie is terug van weggeweest en is weer iets om rekening mee te houden.

Inflatie

Inflatie is een stijging van het algemene prijspeil in een economie. De inflatie in Nederland wordt gemeten als de stijging van de consumentenprijsindex (CPI) ten opzichte van dezelfde periode in het voorgaande jaar. De CPI geeft het prijsverloop weer van een pakket goederen en diensten zoals dit gemiddeld wordt aangeschaft door de Nederlandse huishoudens.

Naast de nationale CPI is er ook een Europees geharmoniseerde consumentenprijsindex, Harmonised Index of Consumer Prices (HICP). Met de HICP is het mogelijk de inflatie tussen de lidstaten van de Europese Unie te vergelijken.

Huidige situatie

Eén van de oorzaken dat inflatie weer terug is, is het protectionisme van Trump. De handelsoorlog, of de dreiging ervan, tussen de VS en China zorgt voor een druk op inflatie. Daarnaast lijkt de economische groei ook te gaan zorgen voor meer inflatie in de nabije toekomst.

Verenigde Staten. De Amerikaanse economie groeit. Deze groei heeft daarnaast ook nog een brede basis. Normaliter zullen de prijzen dan gaan stijgen. Verder zorgt economische groei ervoor dat de lonen gaan stijgen in de Verenigde Staten. Stijgende lonen zorgen op hun beurt ook weer voor inflatie. Als laatste heeft de zwakke dollar tevens een stuwend effect op de inflatie.

Europa. De inflatie in Europa laat ook een opwaartse trend zien. De factoren die we in de Verenigde Staten zien, spelen ook in Europa. Afgelopen maanden komt de inflatie per maand al boven de 1% uit. Ondanks de stijging van de olieprijs hield de sterke euro de inflatie relatief laag. Wanneer de olieprijs verder stijgt, kan dit inflatie in de hand gaan werken.

Invloed op economie

De huidige situatie omtrent inflatie heeft zo zijn gevolgen. Inflatie beïnvloedt direct of indirect verschillende onderdelen van de economie. Het heeft invloed op de prijs van goederen, lonen, pensioenuitkeringen, stabiliteit van de financiële markten, beleggingen, spaarrente en het beleid van de centrale banken.

Centrale banken

Inflatie heeft ook weer invloed op het beleid van de Amerikaanse centrale bank (Fed) en de Europese centrale bank (ECB).

Beleid. Het (monetaire) beleid van de ECB en andere centrale banken richt zich op het handhaven van prijsstabiliteit. Onder prijsstabiliteit wordt verstaan een inflatie beneden, maar dicht bij de 2%. Een dergelijke milde inflatie wordt gezien als positief, omdat ze het oppotten van geld tegengaat.

Renteverhoging. Hogere inflatie betekent meer renteverhogingen. De Fed heeft de rente de afgelopen tijd al diverse malen verhoogd. De ECB heeft echter beloofd tot ruim tot na het ophouden van het kwantitatieve verruimingsprogramma de rente niet te verhogen. De rente blijft waarschijnlijk wel minimaal tot de zomer van 2019 op het huidige historisch lage niveau.

Gevolgen. Dit betekent in de praktijk dat banken zeer goedkoop kunnen blijven lenen bij de centrale bank. Vervolgens hangt de rente van de centrale banken weer samen met de spaarrente.

De gevolgen van inflatie

Sparen. Inflatie zorgt ervoor dat de prijzen van diensten en goederen omhooggaan. Onze uitgaven zullen stijgen en het leven wordt dus duurder. Tevens wordt het geld minder waard. Ook het geld dat op spaarrekeningen staat, wordt minder waard. Als er dan ook nog sprake is van een lage spaarrente, gaan spaarders er per saldo op achteruit.

Aandelen. Het is echter wel weer voordeliger om te gaan beleggen in aandelen. Inflatie is over het algemeen namelijk positief voor aandelenkoersen, mits er geen sprake is van hele hoge inflatie. Daar is in Nederland nog geen sprake van.

Obligaties. Inflatie is echter niet zo positief voor de waarde van de obligaties die in een portefeuille zitten. De waarde van obligaties daalt bij inflatie. Dat kan vervelend zijn wanneer de obligaties tussentijds verkocht moeten worden. Dan krijgt de belegger minder geld terug bij de verkoop van deze obligaties.

Gespreide portefeuille

Dit betekent echter niet dat het verstandig is om dan alleen in aandelen te beleggen. Wanneer iemand voor de lange termijn belegt, is een gespreide portefeuille van belang. Daarnaast zijn er ook manieren om zich binnen het obligatiegedeelte van de portefeuille in te dekken tegen inflatie. Hoewel inflatie invloed heeft op beleggingen, is het natuurlijk niet de enige factor.

Financiële planning

Inflatie kan uw financiële planning op diverse manieren beïnvloeden. Omdat er met veel factoren rekening gehouden moet worden, is een gespreide portefeuille van belang. Een toenemende inflatie is vooral slecht nieuws voor spaarders en voor obligatiehouders. Een niet al te hoge inflatie is positief voor aandelenkoersen.

Kortom: er zijn aardig wat manieren waarop inflatie uw financiële planning kan beïnvloeden. Inflatie is de afgelopen jaren weggezakt, maar is en wordt echter weer relevant.

 

Dit artikel is geplaatst in Tips & Advies Pro Financiële Planning: jaargang 1 – nummer 3 (Uitgeverij Indicator).